QUÁN NIỆM HƠI THỞ – TÂM CÓ THỂ CHẠY RẤT XA, NHƯNG CHỈ CẦN MỘT HƠI THỞ ĐỂ BẮT ĐẦU QUAY VỀ

Có một thứ theo bạn từ lúc sinh ra… đến tận hơi cuối cùng.
Bạn có thể quên nó cả ngày.
Nhưng nó chưa từng quên bạn.
Bạn vui – nó vẫn ở đó.
Bạn đau – nó vẫn ở đó.
Bạn nổi giận – nó vẫn ở đó.
Bạn mất phương hướng – nó vẫn ở đó.
Thậm chí khi tâm bạn đã chạy về một chuyện của10 năm trước… hoặc lao tới một điềuchưa hề xảy ra… nó vẫn âm thầm diễn ra ngay trong hiện tại.
Đó là:
HƠI THỞ.

Và có lẽ vì nó quá gần…nên chúng ta đã quên mất một điều:
đôi khi con đường trở về với chính mình
không bắt đầu bằng một câu trả lời.
Nó bắt đầu bằng một hơi thở được nhận biết.

TÂM CON NGƯỜI CÓ MỘT KHẢ NĂNG RẤT ĐÁNG SỢ:

CƠ THỂ Ở ĐÂY – NHƯNG TÂM CÓ THỂ Ở BẤT CỨ ĐÂU.
Bạn đang ngồi một mình trong phòng.
Nhưng tâm đang quay lại cuộc cãi vã hôm qua.
Bạn đang ăn cơm.
Nhưng tâm đang lo chuyện tháng sau.
Bạn đang nằm trên giường.
Nhưng trong đầu đã dựng ra hàng chục viễn cảnh:
“Nếu thất bại thì sao?”
“Nếu người ấy rời đi thì sao?”
“Nếu ngày mai xảy ra chuyện thì sao?”
Chưa có gì xảy ra.
Nhưng tim đã đập nhanh.
Ngực đã nặng.
Đầu đã căng.
Cơ thể đang chịu đựng…một câu chuyện chỉ mới tồn tại trong tâm.

VẬY QUÁN NIỆM HƠI THỞ LÀ GÌ?

Không phải: hít thật mạnh.
Thở thật sâu.
Ép bản thân bình tĩnh.
Hay cố biến đầu óc thành một khoảng trắng.
Đơn giản hơn rất nhiều.
Thở vào – biết mình đang thở vào.
Thở ra – biết mình đang thở ra.
Chỉ vậy thôi.
Nhưng hãy thử làm thật sự…
bạn sẽ phát hiện một chuyện rất thú vị:
biết mình đang thở không hề dễ như tưởng tượng.
Thở được hai, ba hơi…
tâm bắt đầu chạy.
“Lát nữa làm gì?”
“Tại sao người đó lại nói như vậy?”
“Tin nhắn kia nghĩa là gì?”
“Mai có chuyện gì không?”
Rồi vài phút sau mới chợt nhận ra:
mình đã bỏ hơi thở từ lúc nào chẳng biết.
Không sao.
Nhận ra…rồi quay về.

ĐÓ MỚI LÀ ĐIỀU QUAN TRỌNG.

Không phải bạn giữ được tâm trên hơi thở bao lâu.
Mà là:
khi tâm đi mất, bạn có biết nó đã đi hay không.
Tâm chạy?
Biết.
Quay về.
Lại chạy?
Biết.
Lại quay về.
Một trăm lần?
Quay về một trăm lần.
Đừng giận chính mình vì tâm nhiều vọng tưởng.
Khoảnh khắc bạn nhận ra:
“À, tâm mình vừa chạy mất rồi.”
thì ngay khoảnh khắc ấy…
bạn đã tỉnh hơn một chút.

HƠI THỞ ĐẶC BIỆT Ở CHỖ:

NÓ KHÔNG Ở TRONG QUÁ KHỨ.
NÓ CŨNG KHÔNG Ở TRONG TƯƠNG LAI.
Bạn không thể thở hơi thở của ngày hôm qua.
Bạn cũng chưa thể thở hơi thở của ngày mai.
Bạn chỉ có thể thở…

HƠI THỞ NÀY.

Ngay bây giờ.
Vì vậy khi quay lại nhận biết hơi thở, ta đang kéo tâm ra khỏi những nơi nó lang thang… và đưa nó trở lại nơi cơ thể thật sự đang sống.

KHI GIẬN, HƠI THỞ VẪN Ở ĐÓ.

Có những lúc chỉ vài giây thôi… có thể thay đổi cả một mối quan hệ.
Bạn đọc một tin nhắn khiến mình nổi nóng.
Ngón tay đã chuẩn bị gõ.
Trong đầu lập tức xuất hiện hàng chục câu muốn đáp trả.
Khoan gửi.
Thở vào.
Biết mình đang giận.
Thở ra.
Biết cơn giận đang có mặt.
Không cần giả vờ rằng mình không giận.
Không cần tự nhủ:
“Tôi phải từ bi.”
Chỉ cần nhìn rõ:
“LÚC NÀY TÔI ĐANG GIẬN.”

Có khi chỉ một khoảng dừng như vậy… đã ngăn được một câu nói mà nhiều năm sau bạn vẫn phải hối hận.

KHI LO ÂU, ĐỪNG CỐ GIẢI QUYẾT CẢ TƯƠNG LAI TRONG MỘT ĐÊM.

Tâm rất thích hỏi:
“Nếu như…?”
“Nếu như…?”
“Nếu như…?”
Rồi mỗi câu “nếu như” lại sinh thêm một câu chuyện.
Đến cuối cùng…bạn đang chịu đau khổ vì mười việc, trong khi thực tế…chưa việc nào xảy ra.
Lúc ấy, đừng bắt mình phải nghĩ ra toàn bộ lời giải cho cuộc đời.
Chỉ quay lại.
Thở vào.
Thở ra.
Cảm nhận cơ thể đang ngồi đây.
Và tự hỏi:
“Ngay trong giây phút này, chuyện gì thật sự đang xảy ra?”
Không phải ngày mai.
Không phải tuần sau.
NGAY BÂY GIỜ.

KHI BUỒN, QUÁN NIỆM HƠI THỞ CŨNG KHÔNG BẮT BẠN PHẢI HẾT BUỒN.

Đây là điều nhiều người hiểu nhầm.
Thiền không phải:
“Thở vài hơi rồi mọi đau khổ biến mất.”
Không.
Có những nỗi đau cần rất nhiều thời gian.
Có những mất mát không thể chỉ vài phút là buông.
Hơi thở không xóa chúng.
Nhưng hơi thở giúp bạnở lại với chúng mà không bị chúng nuốt chửng.
Buồn…biết mình đang buồn.
Ngực nặng…biết ngực đang nặng.
Nước mắt chảy…biết mình đang khóc.

Không chạy.
Không phủ nhận.
Không tự kể thêm hàng trăm câu chuyện để làm nỗi đau lớn hơn.
Chỉ thở.
Và ở lại.

CÓ MỘT ĐIỀU RẤT LẠ:

CHÚNG TA DÀNH CẢ ĐỜI ĐỂ TÌM CÁCH KIỂM SOÁT MỌI THỨ… nhưng lại rất ít khi quan sát chính tâm mình.

Muốn người khác thay đổi.
Muốn hoàn cảnh thay đổi.
Muốn quá khứ khác đi.
Muốn tương lai diễn ra đúng ý.
Nhưng càng muốn kiểm soát những thứ ngoài tầm tay… tâm càng mệt.

Quán niệm hơi thở đưa chúng ta về với một điều rất nhỏ.
Không phải cả thế giới. Không phải ngày mai.

Chỉ là:
HƠI THỞ NÀY.

HÃY THỬ NGAY 1 PHÚT.

Không cần ngồi kiết già.
Không cần nhạc thiền.
Không cần hương trầm.
Không cần làm bất cứ điều gì huyền bí.
Chỉ ngồi yên.
Để hơi thở tự nhiên.
Không cố thở sâu.
Không cố thở chậm.
Rồi nhận biết:
Thở vào – tôi biết tôi đang thở vào.
Thở ra – tôi biết tôi đang thở ra.
Hơi thở dài?
Biết dài.
Hơi thở ngắn?
Biết ngắn.
Tâm chạy?
Biết tâm chạy.
Và quay về.
Đó là khởi đầu.

Có lẽ bình an không phải lúc nào cũng nằm ở việc:
giải quyết hết mọi vấn đề, có đủ tiền, được tất cả mọi người yêu thương, hay khiến tương lai diễn ra đúng như mình mong muốn.
Bởi nếu đợi cuộc đời hoàn toàn ổn…
mới cho phép mình bình an, thì có thể chúng ta sẽ phải đợi rất lâu.
Trong khi ngay lúc này… vẫn có một cánh cửa luôn mở.
Một thứ vẫn âm thầm ở bên bạn.
Không phán xét bạn.
Không trách bạn.
Không hỏi bạn đã thành công hay thất bại.
Nó chỉ đến.
Rồi đi.
Đến.
Rồi đi.

HƠI THỞ.

Tâm có thể chạy về quá khứ.
Tâm có thể lao tới tương lai.
Tâm có thể dựng lên cả một thế giới khiến bạn sợ hãi.
Nhưng cơ thể vẫn đang ở đây.
Và chỉ cần nhận ra một hơi thở…
bạn đã bắt đầu tìm thấy đường quay về.
Không cần về hết ngay hôm nay.
Chỉ cần…

TRỞ VỀ MỘT HƠI THỞ TRƯỚC ĐÃ.

#QuánNiệmHơiThở #HơiThở #ChánhNiệm #Thiền #ThiềnTọa #ThiềnHành #TỉnhThức #PhậtPháp #SốngTỉnhThức #PhậtGiáo